Sorularla bireysel emeklilik, aman dikkat BES parlatılıyor


Bugünlerde bireysel emeklilikle alakalı haberler çokça görülmeye başladı. Aman dikkat, kanmayasınız. Biz kandık, pişmanız.

Bireysel emeklilik vergi avantajı neydi? Ne oldu?
Her ay BES için ödediğiniz miktarın %10-15 gibi bir miktarı size devlet tarafından geri ödeniyordu. Bunun için makbuzu maaş aldığınız kuruma vermeniz gerekiyordu. 200 lira prim ödeyen birinin maaşına 30 lira civarında bir yansıma oluyordu.
Şimdi devlet sizi makbuz verme derdinden kurtardığını söylüyor. Size iade ettiği 30 lirayı artık vermeyecek. Doğrudan BES yatıracak. Yani 200 lira yatırıyorsanız 230 lira yatırmış olacaksınız.
Mutemetlerin beceriksizliği yüzünden bu paraların büyük kısmını biz alamamıştık.


Bireysel emeklilik, bildiğimiz emekliliğe benziyor mu?
Hayır, uzaktan yakından alakası yoktur. 56 yaşına geldiğinizde emekli olacağınız söyleniyor. Burada kelime oyunu yapılıyor. 10 yıl prim yatırıp 56 yaşına geldiğinizde emekli olmayacaksınız. Sadece birikimlerinizi alacaksınız. Diyelim ki 10 yıl boyunca primlerinizi düzenli ödediniz. İçeride 20 bin liranız birikti. Bu 20 bin liranın bir o kadar da getirisi olmuş diyelim. 56 yaşınıza geldiğinizde bireysel emeklilik şirketi size diyor ki içerde 40 bin liran var, al bu parayı git. Siz diyorsunuz ki ne yapayım parayı bana maaş verin. Olur diyorlar. "Kaç yılda almak istersin?" diye soruyorlar. 10 yıl dediniz. 40 bin liranızı 120'ye bölüp size aylık 333 lira maaş bağlıyorlar. 121. aya geldiğinizde havanızı alıyorsunuz.

Bireysel emeklilikten erken ayrılmak istersem zararım olur mu?
Hem de çok. 5 yıldan önce çıkarsanız giriş aidatı kesiyorlar. Bu aidat benim için 360 lira. Bireysel emeklilik hesabım henüz 360 lirayı kazanmadı; o yüzden çıkmadım, durdurdum. Ayrıca stopaj, vergi vs. adı altında bir sürü masraf karşınıza çıkartırlar. Bırakın paranızın nemalanmasını, yatırdığınız parayı bile alamazsınız.
Bireysel emekliliğe girmek kolay, çıkmak zordur.

Bireysel emeklilik şirketleri nereden para kazanıyor, reklamların parası nereden çıkıyor.
Tabi ki sizin yatırdığınız paralardan. Sizin aidatlarınızla çarkı döndürüyorlar, çalışanlarına maaş ödeyip TV'ye reklam veriyor, gazetelere haber yaptırıyorlar. Geri kalan kısmı -eğer kalırsa- sizin kazanç hanenize yazılıyor.

Bireysel emekliliğe alternatif var mı?
Birikimlerinizi kendiniz yönetin. Şu an için en makul görüneni altındır. Bankanızdan vadesiz altın hesabı açtırarak her ay belli miktar alabilirsiniz. Bazı bankalar altın hesaplarından da yıllık veya aylık "Hesap işletim ücreti" altında masraf alabiliyorlar. Öncesinde iyice sorun, öğrenin.

Bireysel emeklilik ülkemizde ne zaman başladı? Emekli olan var mı?
27 Ekim 2003 tarihinde emeklilik şirketleri faaliyete geçmiştir. Henüz emekli olan yok. 2013-2014'te ilk emekliler ortaya çıkınca sistemin foyası da meydana çıkacaktır.

Hakkında hep kötü şeyler söylediniz. Somut delilleriniz, başka kaynaklarınız var mı?
Olmaz mı? Damdan düşenin halini en iyi damdan düşen anlar. Biz kazıklandık işte. Şuradaki yazıya bakınız.
Sosyal Güvenlik Uzmanı Ali Tezel'den dinleyin.
24 Aralık 2012 Pazartesi

Hiç yorum yok: